Vàng và đồng USD: Liệu kim loại quý có thể thay thế đồng tiền dự trữ toàn cầu?

Mai Khánh Linh
Junior Editor
Các ngân hàng trung ương trên thế giới đang tăng cường dự trữ vàng với tốc độ chưa từng có. Kể từ năm 2022, xu hướng này ngày càng mạnh mẽ, với lượng vàng nắm giữ hiện đã vượt qua tỷ trọng của đồng euro trong tổng dự trữ toàn cầu, trong khi sự thống trị của đồng USD đang dần suy giảm. Trong khi đó, giá vàng kỳ hạn đã chạm mức cao kỷ lục, vượt ngưỡng 3,100 USD/ounce. Trước đà tăng mạnh này, một câu hỏi được đặt ra: Liệu vàng có thể thay thế đồng USD trở thành tài sản dự trữ chính của thế giới?

Vì Sao Vàng Lập Kỷ Lục Mới?
Vàng từ lâu đã được coi là tài sản "trú ẩn an toàn", đặc biệt trong những giai đoạn bất ổn kinh tế. Khi thị trường biến động mạnh, nhu cầu đối với vàng tăng lên khi các nhà đầu tư tìm kiếm sự an toàn ngoài cổ phiếu và trái phiếu truyền thống.
Gần đây, sự kết hợp của các căng thẳng địa chính trị, biến động tài chính và lo ngại về khả năng suy thoái kinh tế tại Mỹ đã tiếp thêm động lực cho đà tăng của vàng. Viễn cảnh suy giảm kinh tế tại Mỹ là một trong những yếu tố thúc đẩy chính, khi các nhà đầu tư tìm cách phòng vệ trước rủi ro.
Một yếu tố quan trọng khác là sự thay đổi trong chính sách tiền tệ của các ngân hàng trung ương lớn. Mặc dù vẫn duy trì lập trường thận trọng, nhưng xu hướng giảm lãi suất đã bắt đầu hình thành. Dù tốc độ cắt giảm có thể khác nhau, nhưng xu hướng dài hạn cho thấy lãi suất thấp là điều khó tránh khỏi. Trong lịch sử, môi trường lãi suất thấp luôn có lợi cho vàng, khiến kim loại quý này trở thành một lựa chọn hấp dẫn hơn so với các tài sản sinh lợi khác.
Hợp đồng tương lai vàng
Do đó, vai trò của vàng như một tài sản phòng thủ tiếp tục được củng cố, tạo động lực cho đà tăng của giá vàng.
Vàng Có Đang Thực Sự Thay Thế Đồng USD Trong Dự Trữ Toàn Cầu?
Mặc dù các ngân hàng trung ương trên thế giới đang tích lũy vàng với khối lượng lớn, nhưng vẫn còn quá sớm để khẳng định rằng vàng đang thay thế hoàn toàn đồng USD. Xu hướng này có vẻ phức tạp hơn: thay vì sự thay thế trực tiếp, đó là sự suy giảm tạm thời về sức hấp dẫn của đồng bạc xanh.
Một trong những yếu tố quan trọng tác động đến sự thay đổi này là chính sách tiền tệ của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed). Khi Fed hạ lãi suất, đồng USD trở nên kém hấp dẫn hơn. Ngược lại, lãi suất cao thường giúp đồng USD mạnh lên do thu hút dòng vốn nước ngoài, trong khi lãi suất thấp lại có thể thúc đẩy nhà đầu tư tìm đến các tài sản thay thế như vàng.
Bên cạnh đó, động thái thương mại toàn cầu cũng đang có sự thay đổi. Ngày càng có nhiều quốc gia thực hiện các giao dịch bằng đồng tiền thay thế như nhân dân tệ (CNY) của Trung Quốc hay cặp tỷ giá USD/INR, làm giảm sự phụ thuộc vào đồng USD. Theo Hội đồng Vàng Thế giới, nhiều quốc gia, trong đó có Trung Quốc và Ấn Độ, đang chủ động gia tăng dự trữ vàng nhằm đa dạng hóa nguồn tài sản và giảm sự thống trị của đồng USD.
Hiện nay, trung bình các ngân hàng trung ương trên thế giới nắm giữ khoảng 10% dự trữ của họ bằng vàng. Tuy nhiên, dự báo cho thấy tỷ lệ này có thể tăng lên hơn 30% trong những năm tới, điều này sẽ tiếp tục tạo động lực hỗ trợ giá vàng.
Tuy vậy, dù xu hướng đa dạng hóa đang diễn ra, đồng USD vẫn duy trì vị thế thống trị trong thương mại và tài chính toàn cầu. Việc vàng hoàn toàn thay thế đồng USD là điều khó có thể xảy ra trong tương lai gần.
Giá Vàng Sẽ Đi Về Đâu?
Nhìn về phía trước, có một điều rõ ràng: đợt tăng giá hiện tại của vàng không chỉ đơn thuần là hiện tượng ngắn hạn mà đang đánh dấu một sự thay đổi mang tính cấu trúc. Giá vàng dự kiến sẽ tiếp tục tăng, thiết lập các mức cao mới.
Ngưỡng 3,000 USD/ounce, từng được coi là rào cản tâm lý, giờ đây đã trở thành nền tảng vững chắc cho đà tăng trưởng tiếp theo. Các nhà phân tích trước đây dự báo vàng sẽ đạt 3,100 USD vào cuối năm nay, nay đang điều chỉnh mức kỳ vọng cao hơn. Chẳng hạn, Goldman Sachs dự đoán giá vàng có thể chạm mốc 3,300 USD vào cuối năm 2025.
Dù biến động ngắn hạn và các đợt điều chỉnh giá có thể xảy ra, nhưng xu hướng chung cho thấy vàng đang bước vào một giai đoạn tăng trưởng bền vững mới – một chu kỳ có thể định hình thị trường tài chính toàn cầu trong nhiều năm tới.
Investing.com